تبلیغات
شیلات وآبزیان - پتانسیل های شیلاتی درشهرستان چابهار
جمعه 6 بهمن 1391

پتانسیل های شیلاتی درشهرستان چابهار

   نوشته شده توسط: مهران بادپا    

             استان سیستان و بلوچستان سرزمین پهناور با استعدادهای شناخته شده و ناشناخته بسیار، وسعت زیاد این استان همراه با طبیعت متنوع و آب و هوایی متغیر در چهار فصل، این سزمین را سرزمین مستعد برای هرگونه فعالیت شیلاتی ، کشاورزی ، دامپروری و صنعتی و غیره نموده است.

پتانسیلهای موجود استان با شرایط موجود بسیار غنی می باشد. موقعیت این استان به ویژه شهرستان چابهار از نظر دارا بودن ۳۲۰ کیلومتر مزر آبی در دریای عمان و واقع شدن در دهانه اقیانوس هند، آن را بعنوان یک آبراه ترانزیتی و بازار مطلوب اقتصادی متمایز ساخته است . این استان از پتانسیلهای بالایی در امر صید و صیادی برخوردار می باشد که می توان اهم آن را بدین شرح برشمرد :



تون ماهیان : بیش از ۷۰-۶۰ درصد صید کل تون ماهیان کشور و ۴۷-۴۵ درصد صید آبزیان در این استان صورت می پذیرد و این امر باعث احداث کارخانه های متعدد در منطقه و باعث ارتقاء سطع زندگی بومیان گردیده است. در همین راستا تحقیقات مختلفی از قبیل روشهای مختلف صید ، بیولوژی و ارزیابی ذخایر این خانواده انجام گرفته است. - شاه میگو (لابستر) : از مهمترین سخت پوستان با ارزش خوراکی در این زمینه است. در چند سال اخیر تحقیقات شیلات چابهار ضمن شناسایی گونه های مختلف ، مطالعات مبسوطی در خصوص روشها و ادوات صید ، میزان ذخایر و برداشت بهینه از این ذخایر را انجام داده است.

 جلبکهای دریایی : یکی دیگر از ذخایر غنی موجود در منطقه با بیش از ۱۸۰ گونه مختلف، جلبکهای دریایی می باشند. این دسته از گیاهان دریایی در صنایع نساجی، داروئی ، غذایی، بهداشتی، آرایشی و آزمایشگاهی کاربردهای بسیار متنوعی را دارا می باشند. لذا با این رویکرد، مطالعاتی بر روی شناسایی گونه های موجود، پراکنش و دستیابی به روشهای مناسب جهت استحصال مواد صنعتی آغاز گردید.

 خیار دریایی : یکی از گونه های آبزیان در منطقه خیاران دریایی است که در سواحل استان گونه های مختلف آن به وفور یافت می شود. بطوریکه میزان پروتئین در خیاران دریایی معادل ۸/۸۱ درصد وزن خشک آنرا تشکیل می دهد (زنکویچ ۱۳۷۵). همچنین بررسیهای برروی سموم بدست آمده از دستگاه خیار دریایی نشان می دهد که این مواد خواص ضد ویروسی، ضد تومور، ضد سرطان و ضد بارداری داشته و در صنعت داروسازی کاربرد گسترده دارند (James, 2001). خیاران دریایی موجوداتی هستند که رسوبات کف بستر استخرهای پرورش آبزیان را می بلعد و درحقیقت به عنوان یک پلاینده طبیعی بستر استخرها محسوب می شود بنابر این می توان آنها را در مزارع پرورش میگو به صورت توام پرورشی داده و در نتیجه باعث رشد سریع خود و میگو و افزایش تولید در هکتار گردید که در نهایت باعث رشد و شکوفایی بیشتر صنعت پرورش میگو در منطقه و استان گردید.

- تاریخچه :

مرکز تحقیقات شیلاتی آبهای دور، در راستای فعالیتهای شیلاتی منطقه مبنی بر بهره برداری مناسب از منابع آبی در سال ۱۳۶۸ در سواحل استان سیستان و بلوچستان تاسیس و فعالیت خود را رسماً از ابتدای سال ۱۳۶۹ آغاز نمود.

این مرکز با مساحت ۲۰۰۰ متر زیر بنا با بخشهای تحقیقاتی، مدیریت ذخایر، اکولوژی، آبزی پروری می باشد. علاوه بر بخشهای فوق واحد اطلاعات علمی و واحد های اداری و مالی نیز بر حسب نیاز بخشهای مختلف مرکز را پشتیبانی می نمایند. عمده فعالیتهای این مرکز بر چند محور اساسی شامل : مطالعات انواع جلبک ، شاه میگو، تون ماهیان، خیار دریایی، میگو و شناسایی منابع آبی استان متمرکز است که در چهارچوب اهداف تعیین شده در قالب پروژه های تحقیقاتی کاربردی شیلاتی به اجراء در آمده است.






- وظایف و اهداف مرکز :

۱- تحقیق و مطالعه در خصوص بررسی و بیولوژی ذخایر تون ماهیان.

۲- تحقیق و بررسی بر روی بیولوژی، اکولوژی و میزان ذخایر گونه شاه میگوی صخره ای .

۳- تحقیق و بررسی در خصوص امکان سنجی احداث زیستگاه مصنوعی، ذخایر ماهیان کفزی جهت اعمال مدیریت بر ذخایر و بهره برداری پایدار.

۴- بهینه سازی و استاندارد نمودن روشهای صید تون ماهیان.

۵- بررسی بیولوژی، پراکنش و امکان سنجی صید اسکوئید و ماهی مرکب

۶- بررسی اثرات زیست محیطی سایتهای تکثیر و پرورش میگو استان سیستان و بلوچستان.

۷- تحقیق و بررسی وضعیت زیست محیطی ، بیولوژی ، اکولوژی و پراکنش گیاهان دریایی.

۸- بررسی اکولوژیک خوریات و خلیج گواتر در دریای عمان.

۹- توسعه همکاریهای تحقیقاتی با کشور های حاشیه اقیانوس هند به منظور افزایش امکان بهره برداری از منابع آبزیان اقیانوس هند و دریای عمان.

با در اختیار داشتن یک ایستگاه تحقیقاتی در شهر زابل تحت عنوان ایستگاه هامون، از امکان اجرای پروژه های تحقیقاتی در منابع آبی داخل استان بویژه بر روی تکثیر و پرورش گونه های بومی نیز برخوردار است.

 ساختار سازمانی و وظیفه واحد ها بویژه واحد های تخصصی حد اکثر در ده سطر همراه با عکسهای مربوطه :

۱- مدیریت ذخایر :

این بخش بمنظور کمک به مدیریت صحیح از ذخایر شیلاتی و صید بهینه آبزیان بوجود آمد تا بتوان با گردآوری اطلاعات مربوط به صیـد ، تـلاش صـیادی ، بـیومتری ، کـالبدشکافـی ، پراکنش آبزیان مهم شیلاتی و بکارگیری نرم افزارهای مناسب جهت آنالیز اطلاعات فوق به یک برنامه اساسی برای بهره برداری مستمر از دریا دست یافت .

عمده فعالیت آن بخش شامل :

گردآوری اطلاعات مربوط به صید و بیومتری آبزیان از اسکله های صیادی .

انجام کارهای آزمایشگاهی و آنالیز اطلاعات حاصل جهت اعمال ممنوعیت فصل صید .

ارزیابی ذخایر کفزیان و سطح زیان دریای عمان ، تن ماهیان و اعلام وضعیت ذخایر این آبزیان .

تهیه نقشه پراکنش برای گونه های مهم شیلاتی از عمده فعالیتهای این بخش می باشد



- بخش اکولوژی :

این بخش که در راستای اهداف تحقیقاتی در زمینه شناسائی انواع گونه های آبزی با تأکید بر گونه های مهم از نظر شیلاتی و فراهم نمودن اطلاعات پایه در خصوص بررسی اثرات متقابل زیست محیطی در چرخه زندگی آبزیان تشکیل شده است ، مشتمل بر آزمایشگاههای : پلانکتون ، بنتوز ، ماهـی شناسی ، فیزیک و شیمی و اتاق حساس می باشد .

عمده فعالیت های این بخش را میتوان در موارد ذیل متمرکزنمود :

 مطالعات جامع اکولوژیک و زیست محیطی اکوسیستم های دریایی و رودخانه های مهم شیلاتی

 شناسایی اکوسیستم های مختلف آبی از نظر فاکتورهای فیزیکی و شیمیایی ، آلایندها، موجودات زنده کفزی، فیتوپلانکتونها، زئوپلانکتونها و ایکتیوپلانکتونها و تحقیق در زمینه روابط اکولوژیکی این فاکتورها با یکدیگر.

 مطالعات جامع اکولوژیک استخرهای پرورش آبزیان و بررسی اثرات متقابل زیست محیطی ناشی از فعالیت کارگاههای تکثیر و پرورش آبزیان ( به ویژه میگو)

 مطالعات جامع و مستمر اکولوژیک و زیست محیطی آبهای ساحلی و دریایی (جنگلهای دریایی ، خوریات و مصب ها، آبسنگ های مرجانی و …. ) و طبقه بندی آنها از نظر ارزشهای شیلاتی و زیست محیطی.

 مطالعات جامع اکولوژیک گونه های آبزی (دریایی – داخلی) به منظور اعمال مدیریت بهینه در بهره برداری پایدار و بازسازی این گونه ها.

 مطالعات جامع هیدرولوژی و هیدروبیولوژی دریای عمان و آبهای ساحلی شامل : خورها، مصب ها و مناطق حساس صید و صیادی).

 بررسی اثرات زیست محیطی ناشی از فعالیت های صنعتی و کارگاههای تکثیر و پرورش آبزیان و تحقیق در خصوص اثرات (کوتاه مدت و بلند مدت) آلوده کننده های مختلف بر اجزای گوناگون اکوسیستم های مهم آبی (داخلی و دریایی) با درنظر گرفتن دیدگاههای مختلف ( اثرات مجزا و توام آلاینده ها، تاثیر شرایط محیطی بر میزان ***** آلاینده ها ، اثرات آلاینده ها بر تنوع زیستی انواع آبزیان و …. )

 همکاری با سایر گروههای تحقیقاتی مرکز در قالب پروژه های تحقیقاتی و اندازه گیری فاکتورهای مورد نیاز آنها.

همکاری با سایر سازمانها و ادارات در چارچوب همکاریهای سازمانی و با هماهنگی مسئولین مافوق.


- بخش آبزی پروری :

این بخش به عنوان جوانترین بخش مرکز در راستای اهداف تحقیقاتی به جهت حفظ ذخایر مهم اقتصادی و تکثیر و پرورش آنها در محیطهای آب کنترل شده و اواخر سال ۱۳۷۴ تشکیل گردید .

عمده فعالیت آن بخش شامل :

بررسی و انتخاب گونه های مهم اقتصادی منطقه وبدست آوردن بیوفاکتورهای گونه های قابل پرورش و در نهایت تکثیر وپرورش آنها در محیطهای آبی مناسب .

تعیین پراکنش ، بررسی بیولوژیکی و درنهایت تکثیر و پرورش جلبکهای دریایی .

تعیین پراکنش ، بررسی بیولوژیکی و در نهایت تکثیر و پرورش خیار دریایی .

نگهداری و پرورش شاه میگو در حوضچه های بتونی .

بررسی وضعیت مدیریت بهداشتی کارگاههای تکثیر مزارع و پرورش میگوی استان .

کشت و نگهداری بعضی از جلبکهای میکرو( فایکولب ) .


- واحد اطلاعات علمی :

این واحد به منظور فراهم آوردن اطلاعات مورد نیاز تخصصی بخشهای مختلف ، عمده فعالیت خود را در موارد ذیل متمرکز نموده است .

تهیه و تامین کتب ، مقالات ، نشریات از طریق بانکهای اطلاعاتی موجود در داخل و خارج از کشور .

ارتباط با شبکه اینترنت به منظور تماس با محققین خارج از کشور و ایجاد ارتباط با کلیه مراکز تحقیقاتی شیلاتی داخل و خارج .

انجام خدمات نرم افزاری و سخت افزاری به بخشهای تخصصی مرکز .

ایجاد کتابخانه مرکز که هم اکنون متجاوز از ۶۸۰۰ جلد کتب فارسی و لاتین ، گزارش و مقالات فارسی و لاتین دارد که جهت سهولت دستیابی و ایجاد سیستم مناسب برای استفاده از کتب و غیره کلیه آنها وارد برنامه های کامپیوتری کتابخانه گردیده است .

برگزاری سمینارهای داخلی در رابطه با فعالیتهای تحقیقاتی مرکز .

ایجاد بانک فیلم و اسلاید و نوارهای ویدئویی در رابطه با فعالیتهای تحقیقاتی .

انتشار متعدد عنوان مقاله در مجلات و ژورنال داخلی و خارجی .

منبع: پایگاه خبری تحلیلی چابهاران


دهقان فداکار
شنبه 7 بهمن 1391 06:35 ب.ظ
سلام آپم با وبلاگی در عرصه ( خبرهای روز ؛ طنز ؛ انتقادات عمومی ) ممنون میشم دیدن نمایید اگر خواستید تبادل لینک نمایید خبرم کنید
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.